Het Begijnhof in Turnhout kreeg in februari nieuwe ledverlichting, maar behoudt zijn historische uitstraling. Schréder verving de verouderde armaturen door VALENTINO GEN2. Daarbij stond niet alleen energiezuinigheid centraal. Vooral het karakter van deze bijzondere UNESCO-werelderfgoedsite moest overeind blijven. “Het verschil met de vorige armaturen is nauwelijks zichtbaar”, zegt Steven Hulpiau, Area Sales Manager bij Schréder BE.
Het Begijnhof van Turnhout ontstond vermoedelijk al in de 13de eeuw en groeide vooral tijdens de 15de en 17de eeuw. Rond de groene binnenpleinen staan begijnenhuizen en een barokke kerk uit de 17de eeuw. Sinds 1998 behoort het begijnhof tot het UNESCO-werelderfgoed. De bestaande klassieke armaturen werkten met 100W natrium damp lampen en waren dringend aan vervanging toe. Verschillende onderdelen waren sterk aangetast. Armen waren doorgeroest en ook voeten verkeerden in slechte staat. Herstel vergde onbetaalbaar maatwerk voor elke lamp.
“De vraag van Fluvius en Stad Turnhout was daarom duidelijk: vervang de oude verlichting, maar behoud de historische uitstraling”, vertelt Hulpiau. “VALENTINO GEN2 lijkt sterk op de oude armaturen, en bestaat zowel in een paaltop- als hangende uitvoering. In het verleden plaatsten we er al enkele standaardversies. Daardoor vormde dit armatuur een logische basis voor een volledige vernieuwing.” Bestaande gietijzeren palen en muursteunen bleven wel behouden. Daarop kwamen 35 nieuwe armaturen met een LED die slechts 19W verbruikt. Ook het poortgebouw kreeg drie nieuwe exemplaren.

Alleen een vergelijkbare vorm volstond niet. Ook ’s avonds moest het beeld vertrouwd aanvoelen. Daarom vroeg de opdrachtgever een kap met een melkglasachtige uitstraling. “Standaard heeft VALENTINO GEN2 die uitvoering niet”, legt Hulpiau uit. “We vonden gelukkig een producent die voor deze beperkte reeks opale plexi wilde maken. Dat materiaal geeft visueel hetzelfde zachte effect als melkglas.” Ook de kleurtemperatuur ondersteunt de historische sfeer. “Er is bewust gekozen voor 2200 kelvin”, zegt Hulpiau. “Dat zeer warme witte licht benadert veel beter de gelige uitstraling die mensen hier gewend waren.”

De armaturen dicht bij woningen stelden nog een andere eis. Om de overlast voor bewoners te beperken en hun privacy te garanderen, mocht het licht niet onnodig richting gevels en ramen stralen. Daarom werden de toestellen uitgerust met een Back Light Cut, die deel uitmaakt van het PureNight-concept. “Die oplossing aan de woningzijde houdt ongeveer tachtig procent van het achterwaartse licht tegen”, aldus Hulpiau.
“Tegelijk blijft de opale plexi het licht mooi en gelijkmatig verspreiden.” VALENTINO GEN2 is bovendien Dark Sky-gecertificeerd. Die certificering stelt onder meer eisen aan kleurtemperatuur, opwaarts licht en dimbaarheid.

Het Begijnhof is erkend als UNESCO-werelderfgoed. Daardoor vraagt elke zichtbare ingreep extra aandacht voor vorm, materiaal en sfeer. De afstemming tussen Stad Turnhout, Erfgoed, Fluvius en Schréder BE speelde daarom een centrale rol. Toch zit achter het historische uiterlijk verrassend hedendaagse technologie. “Voor Fluvius moesten de toestellen interactief zijn”, zegt Hulpiau. “De armaturen kregen een Zhaga-socket en passen daardoor binnen een interactief verlichtingsnetwerk. VALENTINO GEN2 is bovendien Zhaga-D4i-gecertificeerd. Zo combineren we een klassiek armatuur met de mogelijkheden van moderne openbare verlichting.” Ook de vereiste 005-keuring van Synergrid voor openbare verlichting maakte deel uit van het eisenpakket. Juist daarin zit de kracht van deze vernieuwing. Het Begijnhof blijft vertrouwd ogen, terwijl de verlichting helemaal klaar is voor de toekomst.