Platform over infrastructuur, ruimtelijke inrichting, civiele- en openbare werken
Voordat de toekomstige ziekenhuistoren van het Universitair ziekenhuis Saint-Luc uit de grond kan verrijzen, moet er eerst belangrijk werk worden verricht… onder de grond. In het kader van de herontwikkeling van het terrein is Franki Foundations op verschillende locaties actief met diverse technieken voor grondstabilisatie en speciale funderingen. Bijzonder aan deze bouwplaats is dat deze werkzaamheden plaatsvinden midden in een ziekenhuisomgeving die volledig operationeel blijft.
Het HospitaCité-project omvat onder meer de bouw van een nieuwe ziekenhuistoren en de renovatie van de bestaande medisch-technische sokkel. In het kader van de werkzaamheden die zijn toevertrouwd aan ondernemingen Jacques Delens, verzorgt Franki Foundations een reeks funderingswerken ter voorbereiding van de toekomstige uitgraving. “Het doel is om de bouwput klaar te maken voor het grote bouwproject dat daarna volgt, namelijk de bouw van het nieuwe ziekenhuis”, vat Etienne Delheusy, projectmanager bij Franki Foundations, samen.
De werkzaamheden gingen in november 2025 van start. Met een eerste secanspalenwand werd een nieuwe toegang tot de bestaande parkeerplaats gecreëerd. De oude toegang lag immers binnen het bouwterrein van de toekomstige werkzaamheden. Vervolgens werd een vernagelde wand gerealiseerd ter vervanging van een geprefabriceerde L-vormige steunmuur. Dankzij deze variant kon de terrassering met taluds worden beperkt en konden meerdere bomen behouden blijven.
Er volgden nog meer werkzaamheden: twee beschoeide sleuven van zes tot zeven meter diep in een bestaande kelder, een vernagelde wand langs de Hippokrateslaan en ondervangingen van bestaande gebouwen en constructies.
De moeilijkheid ligt niet alleen in de techniek. Vlakbij de werf blijft een groot deel van het ziekenhuis namelijk operationeel. Die situatie heeft een directe invloed op de uitvoeringsmethoden. “Waar we anders een berlinerwand hadden kunnen plaatsen, is dat nu niet mogelijk omdat de operatiezalen zeer gevoelig zijn voor trillingen”, legt Etienne Delheusy uit.
De werkzaamheden in de kelder vereisten nog andere voorzorgsmaatregelen. De werkzones bevinden zich namelijk in de buurt van laadperrons die worden gebruikt voor de bevoorrading van het ziekenhuis. De uitgravingen gebeurden daarom met onderdruk om de verspreiding van stof te voorkomen. Sommige betonwerkzaamheden moesten ook buiten de werkuren worden uitgevoerd, met een strenge controle van het koolmonoxidegehalte.
De belangrijkste fase betreft een gebied van ongeveer 50 bij 170 meter. Daar moeten diepwanden worden aangebracht om de grondwerken voor de toekomstige kelders mogelijk te maken. Deze wanden zullen tot aan de kleilaag reiken, zodat het grondwaterpeil tijdens de graafwerkzaamheden kan worden verlaagd.
De operatie vormt ook een logistieke uitdaging. “Het is niet eenvoudig om 7.000 tot 8.000 m³ beton en wapeningskooien van 20 meter lang naar deze locatie te brengen”, benadrukt de projectmanager. Het hoogteverschil van ongeveer tien meter tussen de Hippokrateslaan en de E. Mounierlaan maakt de organisatie nog ingewikkelder. De platforms moeten breed en stabiel genoeg zijn om de machines te kunnen herbergen, en moeten achtereenvolgens worden voorbereid om de continuïteit van de werkzaamheden te waarborgen.
Naast deze beperkingen gelden er ook specifieke structurele eisen voor het toekomstige ziekenhuisgebouw. Terwijl veel constructies doorgaans onder de gevolgklasse CC2 vallen, worden deze constructies berekend volgens CC3. Er moeten dus extra veiligheidscoëfficiënten worden toegepast op de snijpalen en de diepwanden, in overeenstemming met het bestek en de voorschriften van het ingenieursbureau Sweco en het technisch controlebureau SECO.
Sommige ondervangingswerken reiken bovendien tot een diepte van 15 meter. Ze moeten de funderingen van de bestaande gebouwen verlengen tot het niveau dat nodig is om de toekomstige grondwerken mogelijk te maken. “Dat dwingt ons om 15 meter diep met de hand te graven”, verduidelijkt Etienne Delheusy.
De werkzaamheden van Franki Foundations zullen naar verwachting tot na de zomer van 2027 duren. Een ondergrondse fase die op termijn grotendeels onzichtbaar zal zijn, maar onmisbaar is voordat de nieuwe ziekenhuistoren vorm kan krijgen.
